राहत वितरणमा देखिएको बेथिति अन्त्य गर

राहत भन्ने शब्दनै यस्तो हो, जुन शब्द सुन्ने वित्तिकै समस्यामा परेकालाई सघाउने हो । खान नपाउनेलाई खान दिने, लाउन नपाउनेलाई लाउन दिने, उपचार नपाएर तड्पीएकाहरुलाई उपचार गर्ने, संकटमा परेकाहरुलाई संकट मुक्त गर्ने हो । समस्यामा परेकाहरुलाई सघाउनुनै ठुलो पुण्य सम्झंदै आफ्नो गाँस काटेर सघाउने मनसायका साथ दानविरहरुले दान दिने मनसाय व्यक्त गर्दै राहत प्रदानको लागि मार्ग पहिल्याउने गरेको धेरै उदाहरणहरु रहेका छन् । २०७२ सालमा गएको विनासकारी भूकम्पले तहस नहस पारेको ११ जिल्लामा राज्यले साथै बिभिन्न संघसंस्था साथै दानविरहरुले राहतको लागि निकै सहयोग गरे । सो समयमा राहतको निकै आवश्यक थियो । घर भक्तिएकाहरुको अन्नपात, लत्ताकपडा पुरेको थियो, भने घर नभक्तिएकाहरुले पनि घरभित्र बस्ने अवस्था थिएन । आर्थिक रुपमा सम्पन्न भएकाहरुलाईपनि त्रिपालको अवश्यकता थियो । जसको कारण धेरैले राहत सामाग्री लिए ।
भूकम्प गएकोे ठिक ५ बर्षपछि विश्वमा महांमारीको रुप लिएको कोरोना भाईरसको चपेटामा विश्वभरकै जनताहरु परे । जसको कारण मुलुकमा लकडाउन भयो, जस्ले गर्दा गरिखाने बर्ग (आज कमाउने आजै खाने) मजदुरहरुले मजदुरी गर्न नपाउंदा विहान बेलुकिको छाक टार्न पनि समस्या भयो । मुलुकका बिभिन्न शहरहरुका सडकलाई आफ्नो जिवन धान्ने माध्यम बनाएर मजदुरी गर्दै आफ्नो परिवार पाल्दै आएका मजदुरहरुले मजदुरी गर्न नपाउंदा आधा पेट खाएर वाच्न विवश छन् । कतित दिनको एक छाकको भरमा बाच्न विवश छन् । त्यस्तो दृश्य ग्रामिण बस्तिमा पनि नभएको होईन । यस्तो हृदयविदारक समस्याहरुलाई मध्यनजर राख्दै कतिपय मनकारी दानविरहरुले राहतको व्यवस्था गर्दै त्यो चह¥याई रहेको घाउमा मलहम पट्टी लगाउने कोशिस गरेको हो । तर विडम्बना लक्षित बर्गले भन्दा दरिद्र स्वभाव भएका हुने खाने बर्गले राहत सामाग्री कुम्ल्याउन पछि परेनन् ।
नोकरीबाट राम्रो आम्दानी तथा खेतीबाट उत्पादन भएको खाद्यान्न आफुले खाई नसकेरे बजारमा लगेर बिक्रि गर्नेहरु राहत लिनको लागि लालायित हुने दृश्य वास्तबमै असान्दर्भीक देखिन्छ । राहत सामाग्री वितरण गर्दै गर्दाको अवस्थामा कसैले त्यति धेरै सम्पन्न परिवारले राहत लिन धाउनु राम्रो हो र भन्दै गर्दा उनिहरुबाट हतारमा उत्तर आउछ हामी नेपाली हैन र ? सरकारले दिएको राहत खुशिका साथ दुईहातमा थापेर लिईन्छ ! तर वास्तबमा पछिल्लो समयमा सरकारी तहबाट भन्दा व्यक्ति साथै संघसंस्थाले राहत उपलब्ध गराउंदै आएको छ । सामान्य मध्यम बर्गकाहरुले पनि छाक टार्न नपाउनेहरुका लागि भनेर राहत उपलब्ध गराएको हुन्छ तर राहत उपलब्ध गराउने भन्दा राहत लिन लाईनमा बसेकाहरु धनाढ्य हुने दृश्यले राहत उपलब्ध गराउनेहरुको मन खिन्न भएको पाइन्छ । जसका कारण राहत उपलब्ध गराउन तयार रहनेहरुको मन मरेको छ । जसको असर विहान बेलुकिको छाक टार्न नपाउनेहरुमा पर्न गएको छ ।
कोरोनाको महांमारीको कारण जिवन धान्नै धौ धौ परेकाहरुको पहिचान गरी राहत वितरण गर्न आवश्यक रहन्छ । जस्ले राहत उपलब्ध गराउंछ उस्ले खान नपाएर एक छाकको भरमा बाँचिरहेको छ, उसको लागि अर्पण गरेको हुन्छ । राहत सामाग्री उपलब्ध गराउनेले मानव भएर अप्ठेरोमा परेका मानवलाई सघाउन अग्रसर रहेको हुन्छ । उसले कुनै बर्ग, जात, विचार हेरेको हुदैन तर वितरण गर्ने पक्षले निष्पक्षता साथै लक्षित बर्गको पहिचान गर्न नसक्दा राहत बितरणको नाउमा बिकृति फैलिएको छ । वास्तवमै राहत वितरण कार्यलाई पारदर्शिता गर्ने हो भने घरमा रहेको भकारीमा खाद्यान्न कुहियाउने, चक्रबर्ती व्याजमा ऋण लगानी गर्ने साथै मासिक रुपमा राम्रो तलव बुझ्ने र पेन्सन बुझ्नेहरु लगायतका धनाढ्यहरुले राहत लिएमा कारवाही गर्ने हो भने मात्रै ति खान नपाएर छटपटाई रहेका वास्तविक पिडित ले राहत पाउने छन् ।