काभ्रेमा डेंगु रोग संक्रमण, न्यूनिकरण अभियानमा पनौती नगरपालिका अगाडी

प्रल्हाद शर्मा हुमागाई
पनौती-मुलुक डेंगु रोगबाट आक्रान्त भइरहेको अवस्थामा पनौती नगरपालिका स्वास्थ्य शाखाको आयोजनामा मंगलबार “डेंगु रोग नियन्त्रणका लागि लामखुट्टेको बासस्थानको पहिचान गरौं, लार्भा नष्ट गर्ने अभियानमा जुटौं” भन्ने मूल नाराका साथ नगरस्तरीय डेंगु नियन्त्रण अभियानको थालनी भएको छ ।

उक्त अभियानको शुभारम्भ गर्दै जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालयका जनस्वास्थ्य निरिक्षक कमलेश मिश्रले डेंगु नियन्त्रणका लागि लार्भा नष्ट नै पहिलो कदम भएको चर्चा गर्नुहुँदै यसको बासस्थानको पहिचान गरी अभियान अगाडि बढाउनु आवश्यक रहेको बताउनुभयो । एकपटकमा एउटा लामखुट्टेले ३ सय वटा फुल पार्दछ, त्यसैले यसको वृद्धि विकासको लागि धेरै ठूलो पानीको आवश्यकता पर्दैन, थोरै पानी भएका खाल्डाखुल्डीले पनि यसको आवश्यकता पूरा गर्छ ।

त्यसैले घर वरिपरिका साना पानी जमेका खाल्डाखुल्डी पुर्न आवश्यक छ । ३÷४ दिनभन्दा बढी पानी जम्न नदिऔं यति मात्र गर्न सके पनि डेंगु रोग नियन्त्रणका लागि केही सहज हुनेछ । अहिले काभ्रे जिल्लामा यो रोगबाट ६ जना संक्रमित भएको तथ्य सार्वजनिक भएको छ । त्यसैले यसलाई अघि बढ्न नदिनका लागि हामी सबैको जिम्मेवारी हो । राज्यको एक्लो प्रयासले यो रोग नियन्त्रण गर्ने सम्भावना छैन । हामी प्रत्येक नेपालीको दायित्वभित्र पर्छ, यो अभियानलाई सफल पार्न । त्यसैले प्रत्येक नगरवासीले आफ्ना घर वरिपरि रहेका पानी जम्ने खाल्डाखुल्डीहरु पुरी आफ्नो घर करेसालाई सफा सुग्घर राख्न सक्यौं भने यो रोगले महामारी रुप लिन सक्दैन । त्यसैले हामी सबैको जिम्मेवारीभित्र पर्ने प्रत्येक क्रियाकलापमा सरिक रहने प्रतिबद्धता जाहेर गरौं भन्दै निरिक्षक मिश्र थप्नुहुन्छ– डेंगु उत्पादनको मुख्य थलो भनेको पानी जमेको टायर, प्लाष्टिकका बोतलहरु, पानी जमेका गमलाहरु हुन् । त्यसैले टायरसँग सम्बन्धित व्यवसाय सञ्चालन गर्ने गाडी धनी र ग्यारेज धनीहरुले यी विषयमा अलिकति पनि चासो राखिदिनु भए यो समस्या निराकरण भएर जानेछ । यस किसिमको लामखुट्टेले दिउँसो मात्रै आक्रमण गर्ने भएकोले यसबाट बच्नका लागि पूरा बाहुला भएका कपडाहरु लगाउने, बट्टा, मट्टितेलका खाली ड्रमहरु, गाडीको टायर घरको वरिपरि नराख्ने । राख्नै परेमा पानी जम्न नदिने, पानी जम्मा पारेका ट्यांकी तथा बाल्टिनमा एक हप्ताभन्दा बढी समय पानी नराख्ने । राख्नै परे राम्रोसँग बिर्काेले छोपेर राख्ने, फूलदानीको पानी कम्तीमा हप्तामा दुई पटक फेर्ने, सम्भव भएसम्म दिउँसो सुत्दा पनि झुल प्रयोग गर्ने, बालबालिकालाई सुताउँदा पनि झुलभित्रै सुताउने, लामखुट्टेको टोकाइबाट बच्न लामखुट्टे भगाउने मलम पनि लगाउने, घरका झ्यालढोकामा जाली लगाउन आग्रह गर्दै कार्यक्रमको शुभारम्भ गर्नुभएको थियो ।

कार्यक्रममा पनौती नगरपालिका शिक्षा शाखा प्रमुख मधुसुधन अधिकारी, कृषि तथा पशुपंक्षी शाखा प्रमुख मणि सापकोटा, सामाजिक शाखा प्रमुख केशव बञ्जारा, विभिन्न विभागीय प्रमुखहरुका साथ वडा अध्यक्षहरु बुद्धसिं थापा, केशव बञ्जारा, सुधिर सापकोटा लगायतका स्वास्थ्यसँग सम्बन्धित इन्चार्जहरु र स्वास्थ्य स्वयं सेविकाहरुको उपस्थितिमा पनौती नगरपालिका वडा नं. ४, ६ र ७ मा रहेका सम्भावित लार्भाको बासस्थानको खोजी गरी त्यसलाई नष्ट गरिएको थियो । कार्यक्रमको सञ्चालन स्वास्थ्य शाखा प्रमुख पुरुषोत्तम तिमल्सिनाले गर्नुभएको थियो भने संयोजन सि.अहेव सिर्जना चौंलागाईंले गर्नुभएको थियो ।